مشمولان مبتلا به کمپرسیونهای نخاعی به هر علت ، از سربازی معاف می شوند.

کمپرسیون‌های نخاعی یعنی فشرده شدن نخاع یا ریشه‌های عصبی که می‌تواند یک وضعیت اورژانسی و بسیار مهم باشد؛ چون اگر دیر تشخیص داده شود، ممکن است به آسیب دائمی عصبی منجر شود. در ادامه به‌صورت ساده و بالینی توضیح می‌دهیم:

. کمپرسیون نخاعی چیست؟

نخاع یک طناب عصبی بسیار حساس است که از مغز تا پایین کمر ادامه دارد و پیام‌های حرکتی و حسی را منتقل می‌کند.
هر عاملی که به نخاع یا ریشه‌های عصبی فشار بیاورد → کمپرسیون نخاعی ایجاد می‌شود.

. علل شایع کمپرسیون‌های نخاعی

 علل استخوانی و دیسکی :

• فتق دیسک بین‌مهره‌ای (دیسک کمر یا گردن)

• تنگی کانال نخاعی (Spinal Stenosis)

• خارهای استخوانی (استئوفیت)

• لغزش مهره‌ها (اسپوندیلولیستزیس)

• شکستگی مهره‌ها (به‌خصوص بعد از ضربه)

 علل توموری :

• تومورهای داخل نخاع (Intramedullary)

• تومورهای اطراف نخاع (Extramedullary)

• متاستاز سرطان‌ها به ستون فقرات

 علل التهابی و عفونی :

• آبسه اپیدورال

• سل ستون فقرات (Pott disease)

• عفونت دیسک و مهره‌ها (دیسکیت / استئومیلیت)

 علل عروقی و خونی :

• خونریزی اپیدورال یا ساب‌دورال نخاعی

• هماتوم بعد از تزریق اپیدورال یا مصرف رقیق‌کننده‌ها

 علائم کمپرسیون نخاعی

علائم بسته به محل فشار (گردن، سینه‌ای، کمری) متفاوت است:

  علائم حرکتی :

• ضعف پیشرونده دست یا پا

• سنگینی پاها

• اختلال در راه رفتن

• فلج نسبی یا کامل

 علائم حسی :

• بی‌حسی یا گزگز

• کاهش حس درد و دما

• احساس کمربند بسته دور تنه (در ضایعات سینه‌ای)

  علائم درد :

• درد شدید گردن یا کمر

• درد تیرکشنده به دست یا پا

• درد شبانه یا مقاوم به مسکن (مشکوک به تومور)

 علائم خطرناک (اورژانسی) :

• بی‌اختیاری ادرار یا مدفوع

• احتباس ادراری

• کاهش حس ناحیه زینی (بین پاها)

• ضعف ناگهانی دو پا
  ➡ این‌ها نشانه‌های سندروم دم‌اسبی یا فشار شدید نخاعی هستند.

 انواع کمپرسیون از نظر محل

  گردنی (Cervical) :

• ضعف دست و پا با هم

• بی‌ثباتی راه رفتن

• بی‌حسی انگشتان

• در موارد شدید: فلج چهاراندام

  سینه‌ای (Thoracic) :

• ضعف دو پا

• حس کمربندی دور قفسه سینه یا شکم

• مشکلات ادراری

  کمری (Lumbar) :

• درد سیاتیکی

• بی‌حسی پا

• ضعف عضلات پا

• اگر دم‌اسبی درگیر شود: بی‌اختیاری

 تشخیص کمپرسیون نخاعی

مهم‌ترین روش تشخیص:

• MRI ستون فقرات (استاندارد طلایی)

روش‌های کمکی:

• CT اسکن (برای شکستگی‌ها)

• نوار عصب و عضله (EMG/NCV)

• آزمایش خون (در شک به عفونت یا سرطان)

 درمان کمپرسیون نخاعی

درمان بستگی به علت دارد:

  درمان اورژانسی :

• کورتون وریدی (در موارد خاص مثل تومور یا التهاب)

• بی‌حرکت‌سازی ستون فقرات

• جراحی فوری برای رفع فشار

  درمان غیرجراحی :

• داروهای ضدالتهاب و مسکن

• فیزیوتراپی

• کمربند طبی

• استراحت نسبی

  درمان جراحی :

وقتی که:

• ضعف پیشرونده وجود دارد

• بی‌اختیاری ایجاد شده

• درد شدید مقاوم به داروست

• MRI فشار شدید را نشان دهد

. عوارض تأخیر در درمان

اگر کمپرسیون نخاعی به‌موقع درمان نشود:

• فلج دائمی

• بی‌اختیاری همیشگی

• درد مزمن

• اختلال راه رفتن مادام‌العمر

مشمولانی که به كمپرسيونهاي نخاعي به علت تومورهاي استخواني مهره ها و يا سكل عفونتها و آراكنوئيديتها ، تنگي كانال نخاع و … مبتلا باشند چنانچه بیماری آنان با علائم كلينيكي و پاراكلينيكي همراه باشد يا به مرحله فلج رسيده باشداز خدمت سربازی معاف می شوند.